PMS klachten verminderen: wat kun je doen?

Heb jij iedere maand opnieuw last van vermoeidheid, stemmingswisselingen, prikkelbaarheid, hoofdpijn, cravings of een opgeblazen gevoel voordat je menstruatie begint? Misschien voel je je in de dagen voor je menstruatie zo anders dat je jezelf nauwelijks herkent.

Veel vrouwen hebben last van PMS klachten en proberen van alles om zich beter te voelen. Van gezonder eten en supplementen slikken tot meer rust nemen. Toch komen de klachten de volgende maand vaak gewoon weer terug

Maar wat kun je doen tegen PMS klachten? En hoe weet je wat bij jou helpt?

PMS klachten verminderen begint met het herkennen van je klachtenpatroon en kijken wat jouw lichaam nodig heeft. Regelmatig bewegen, voldoende slaap, ontspanning en een gezond voedingspatroon dragen bij aan je gezondheid. Er bestaat alleen geen standaardoplossing die voor iedere vrouw werkt.

In deze blog lees je wat PMS is, welke klachten erbij horen, wat je zelf kunt doen om ze te verminderen.

Wat zijn PMS klachten?

PMS staat voor Premenstrueel Syndroom. Het is een verzamelnaam voor lichamelijke en emotionele klachten die ontstaan in de tweede helft van je menstruatiecyclus, meestal na de eisprong en vóór je menstruatie.

Deze fase wordt ook wel de luteale fase genoemd.

Tijdens deze periode veranderen je hormoonwaarden. Vooral de samenwerking tussen oestrogeen en progesteron speelt hierbij een belangrijke rol.

Een gezonde cyclus betekent niet dat je iedere dag hetzelfde hoeft te voelen. Het is normaal dat je energie, stemming en behoeften gedurende je cyclus kunnen veranderen.

Maar wanneer je iedere maand opnieuw sterke klachten ervaart, kan dat een signaal zijn dat je lichaam extra ondersteuning nodig heeft.

PMS klachten voor je menstruatie: wanneer ontstaan ze?

PMS klachten ontstaan meestal in de één tot twee weken vóór je menstruatie. Hoeveel last je hebt en wanneer de klachten precies beginnen, verschilt per vrouw.

Je kunt bijvoorbeeld merken dat je:

  • Minder energie hebt
  • Sneller geïrriteerd of emotioneel bent
  • Meer behoefte hebt aan rust
  • Meer trek krijgt in chocolade of zoetigheid
  • Slechter slaapt
  • Sneller overprikkeld raakt

Bij PMS nemen de klachten doorgaans af wanneer je menstruatie begint of kort daarna.

Dat terugkerende patroon is belangrijk. Heb je vooral in de dagen vóór je menstruatie klachten en voel je je daarna weer beter? Dan is het zinvol om te onderzoeken of je klachten samenhangen met je cyclus.

Houd je klachten gedurende minstens twee menstruatiecycli bij. Noteer wanneer ze beginnen, hoe hevig ze zijn en wanneer ze weer verdwijnen. Zo krijg je meer inzicht in je eigen patroon.

Welke PMS symptomen kun je herkennen?

PMS symptomen verschillen per vrouw. De ene vrouw heeft vooral last van haar stemming, terwijl de andere vooral lichamelijke klachten ervaart. Je kunt ook met verschillende klachten tegelijk te maken hebben.

Veelvoorkomende PMS klachten zijn:

Veel vrouwen omschrijven het als: “Ik voel me niet helemaal mezelf.”

Misschien herken je dat gevoel. Je hebt minder geduld, raakt sneller geïrriteerd of hebt nergens echt zin in. Een paar dagen later is dat gevoel weer verdwenen.

Emotionele PMS klachten

Voor veel vrouwen zijn vooral de emotionele veranderingen lastig.

Je merkt bijvoorbeeld dat je:

  • Sneller geïrriteerd raakt
  • Heftiger reageert op situaties
  • Emotioneler bent dan normaal
  • Minder goed tegen drukte kunt
  • Sneller onzeker of gespannen bent

Een kleine opmerking van je partner kan ineens harder binnenkomen. Je hebt minder geduld met de kinderen of je raakt op je werk sneller overprikkeld.

Misschien voel je je achteraf schuldig over je reactie. Toch helpt het niet om jezelf steeds te verwijten dat je anders reageert dan je zou willen.

Het is juist waardevol om te herkennen wanneer deze veranderingen optreden. Je cyclus kan je informatie geven over het patroon van je klachten.

Blijven de emotionele klachten heel heftig, heb je veel last van somberheid of beïnvloeden ze je relaties en dagelijks functioneren? Bespreek dit dan met je huisarts. Ernstige klachten kunnen bijvoorbeeld passen bij PMDD, een aandoening die verwant is aan PMS maar een grotere impact kan hebben.

Lichamelijke PMS klachten

Naast emotionele veranderingen kun je ook lichamelijke klachten ervaren.

Denk aan vermoeidheid, hoofdpijn, gevoelige borsten, vocht vasthouden, een opgeblazen gevoel en veranderingen in je eetlust.

Misschien merk je dat je vóór je menstruatie veel meer trek hebt in chocolade of andere zoetigheid. Of je slaapt slechter en hebt daardoor overdag minder energie.

Deze klachten kunnen samenhangen met de veranderingen tijdens je cyclus, maar ze kunnen ook andere oorzaken hebben. Kijk daarom niet automatisch naar je hormonen als enige verklaring.

Wat kun je doen tegen PMS klachten?

Wil je PMS klachten verminderen? Begin dan met kleine aanpassingen die je kunt volhouden. Je hoeft niet ineens je hele leefstijl om te gooien of alles wat je lekker vindt te laten staan.

Dit zijn vijf aandachtspunten waarmee je kunt beginnen.

1. Kijk naar je voeding en eet regelmatig

Voeding is een onderdeel van je dagelijkse leefstijl waar je zelf invloed op hebt.

Misschien eet je overdag weinig, sla je regelmatig een maaltijd over of heb je na een drukke dag vooral behoefte aan snelle snacks. Kijk dan eens of je voldoende eet en of je maaltijden je genoeg verzadiging geven.

Een praktische basis bestaat uit gezonde maaltijden met bijvoorbeeld:

  • Eiwitten, zoals eieren, yoghurt, peulvruchten, vis of tofu.
  • Koolhydraten, zoals volkorenbrood, havermout, aardappelen of zilvervliesrijst.
  • Vetten, zoals noten, zaden, olijfolie of avocado.
  • Vezels uit groenten, fruit, volkorenproducten en peulvruchten.

Je hoeft niet bij iedere maaltijd precies te berekenen hoeveel je van alles binnenkrijgt. Kijk vooral of je voldoende en gevarieerd eet en of je maaltijden bij jouw dag passen.

2. Wat helpt tegen PMS cravings en trek in chocolade?

Heb je vlak voor je menstruatie ineens veel meer trek in chocolade, chips of zoetigheid? Dat herkennen veel vrouwen.

Je hoeft jezelf die producten niet volledig te verbieden. Een verbod kan er juist voor zorgen dat je er steeds meer mee bezig bent.

Kijk liever eens naar je eetpatroon. Heb je voldoende gegeten? Zijn je maaltijden voedzaam en vullend? Eet je overdag weinig doordat je het druk hebt en krijg je ’s avonds de grootste trek?

Je kunt bijvoorbeeld proberen om:

  • Je maaltijden voldoende vullend te maken.
  • Fruit te combineren met yoghurt of een handje noten als dat bij je past.
  • Een tussendoortje te nemen wanneer je daar behoefte aan hebt.
  • Chocolade bewust te eten zonder jezelf er schuldig over te voelen.

Meer trek vóór je menstruatie betekent niet automatisch dat je bloedsuikerspiegel ontregeld is of dat je iets verkeerd doet. Het gaat erom dat je leert herkennen wat er bij jou speelt en welke gewoontes je prettig vindt.

3. Geef stress en ontspanning aandacht

Sta je de hele dag aan? Heb je een drukke baan, een gezin, afspraken en allerlei dingen die nog moeten gebeuren? Dan kan het lastig zijn om voldoende rust te nemen.

Stress is niet automatisch de oorzaak van PMS, maar stress en slaaptekort kunnen wel invloed hebben op hoe je je voelt en hoe goed je herstelt.

Merk je dat je vóór je menstruatie sneller overprikkeld bent? Kijk dan of je in die periode wat meer ruimte kunt maken voor jezelf.

Dat hoeft niet ingewikkeld te zijn. Denk aan:

  • Een wandeling zonder ondertussen telefoontjes te beantwoorden.
  • Een avond waarop je niets hoeft.
  • Een paar minuten rustig ademhalen.
  • Eerder naar bed gaan wanneer je moe bent.
  • Hulp vragen wanneer je te veel op je bord hebt.

Je hoeft niet al je stress weg te nemen. Het kan al helpen om te herkennen wanneer je meer behoefte hebt aan rust en daar rekening mee te houden.

4. Blijf bewegen op een manier die bij je past

Bewegen kan helpen om PMS klachten te verminderen. Dat betekent niet dat je jezelf door een zware training moet slepen wanneer je weinig energie hebt.

Kies iets wat bij je past. Wandelen, fietsen, zwemmen, yoga of krachttraining zijn allemaal mogelijkheden.

Merk je dat je de ene week meer energie hebt dan de andere? Dan kun je daar rekening mee houden. Je hoeft niet iedere dag dezelfde prestatie te leveren.

Het belangrijkste is dat bewegen iets is wat je kunt volhouden en waar je je prettig bij voelt.

5. Let op je slaap en herstel

Slaap je in de dagen vóór je menstruatie slechter? Of word je vermoeid wakker terwijl je genoeg uren in bed hebt gelegen?

Probeer eens te kijken of je een vast slaapritme kunt aanhouden en of je voldoende tijd hebt om tot rust te komen voordat je naar bed gaat.

Ook overdag voldoende pauzes nemen kan helpen wanneer je veel van jezelf vraagt.

Blijven je slaapproblemen bestaan of ben je langdurig erg vermoeid? Laat dan zo nodig onderzoeken of er andere oorzaken meespelen. Vermoeidheid en slaapproblemen zijn namelijk niet altijd het gevolg van PMS.

Waarom heb je iedere maand opnieuw PMS klachten?

PMS klachten ontstaan meestal niet door één enkele oorzaak. Vaak is het een combinatie van verschillende factoren die samen invloed hebben op je hormoonbalans.

Je hormonen werken namelijk niet los van elkaar. Ze vormen samen een systeem waarin alles met elkaar samenwerkt. Wanneer je lichaam langere tijd uit balans is, kan dit zichtbaar worden in de periode vóór je menstruatie.

Daarom is het belangrijk om niet alleen naar de klacht te kijken, maar vooral naar wat jouw lichaam probeert aan te geven.

De invloed van oestrogeen en progesteron op PMS

Oestrogeen en progesteron veranderen gedurende je menstruatiecyclus. Na de eisprong neemt progesteron normaal gesproken toe. Wanneer je niet zwanger bent, dalen de hormoonwaarden weer richting je menstruatie.

Bij PMS kunnen vrouwen gevoelig zijn voor deze hormonale veranderingen, ook wanneer de hormoonwaarden zelf niet afwijkend zijn.

Het is dus te eenvoudig om te zeggen dat PMS altijd ontstaat doordat oestrogeen en progesteron niet in balans zijn.

Heb je klachten vóór je menstruatie? Dan is het belangrijk om te kijken wanneer ze optreden, hoe hevig ze zijn en of er andere factoren kunnen meespelen.

Lees ook meer over oestrogeen en hormonale klachten.

Stress en PMS: waarom stress invloed kan hebben op hoe je je voelt

Wanneer je stress ervaart, maakt je lichaam onder andere cortisol aan. Dat is een normaal onderdeel van de stressreactie.

Langdurige stress kan invloed hebben op je slaap, energie, stemming en herstel. Daardoor kan het lastiger zijn om met lichamelijke en emotionele klachten om te gaan.

Misschien herken je dat je in een drukke periode minder goed slaapt, weinig tijd neemt om te eten en sneller geïrriteerd bent. Wanneer je dan ook nog last hebt van PMS, kan dat extra zwaar voelen.

Probeer daarom niet alleen te kijken naar wat je eet of hoeveel je beweegt, maar ook naar hoeveel ruimte je hebt om te herstellen.

Wil je hier meer over lezen? Bekijk dan ook mijn blog Stress en PMS: waarom stress je klachten kan versterken

Je darmen en hormonen

Ook je darmen zijn belangrijk voor je gezondheid. Ze helpen bij de vertering van voeding en de opname van voedingsstoffen. Darmbacteriën spelen daarnaast een rol bij verschillende processen in het lichaam, waaronder de verwerking van bepaalde hormonen.

Dat betekent niet dat darmproblemen automatisch PMS veroorzaken of dat je je darmen moet reinigen om je PMS te verminderen.

Wil je je darmgezondheid ondersteunen? Dan zijn voldoende vezels, gevarieerd eten, voldoende drinken en regelmatig bewegen goede aandachtspunten.

Waarom PMS klachten niet iets zijn wat je moet accepteren

Omdat PMS klachten zo vaak voorkomen, zijn veel vrouwen gewend geraakt aan het idee dat het erbij hoort.

Misschien herken je gedachten zoals: “Iedere vrouw heeft hier toch last van?” Of: “Ik moet er maar mee leren omgaan.”

Maar iedere maand opnieuw uitgeput zijn, jezelf niet herkennen of beperkt worden door klachten is geen situatie waar je je zomaar bij neer hoeft te leggen.

Je lichaam werkt niet tegen je. Klachten zijn geen teken dat je lichaam faalt. Ze zijn informatie. De vraag is niet alleen: “Hoe zorg ik dat deze klacht verdwijnt?”

Maar vooral: “Waarom geeft mijn lichaam dit signaal?”

Conclusie: PMS klachten verminderen begint met inzicht

PMS klachten kunnen iedere maand opnieuw invloed hebben op je energie, stemming en dagelijks leven. Misschien ben je sneller geïrriteerd, slaap je slechter of heb je veel meer trek in zoetigheid voordat je menstruatie begint.

Je hoeft niet meteen je hele leefstijl om te gooien om te onderzoeken wat jou kan helpen.

Begin met het herkennen van je klachtenpatroon. Kijk naar je voeding, beweging, slaap en herstel. Probeer kleine aanpassingen die bij je passen en houd bij wat je merkt.

Je hoeft niet iedere maand opnieuw te denken dat je er maar doorheen moet. Je mag serieus nemen wat je ervaart en onderzoeken welke ondersteuning bij jou past.

Patries Hormoonadvies